Op Goede Vrijdag wordt de kruisiging en de dood van Jezus herdacht
Uitnodiging
Mag ik uw aandacht vestigen op…
het dagelijkse evangelielezing?
Deze uitnodiging heeft tot doel u te laten delen in de vreugde van het Evangelie.
Iedereen, zonder uitzondering,
kan die vreugde ervaren door zijn hart te openen
voor de helende kracht van het woord van God.
Elke dag beschikbaar
EERSTE LEZING Jes . 52, 13-53, 12
Hij werd mishandeld vanwege onze zonden.
Uit de profeet Jesaja
Zie, mijn dienaar zal voorspoedig zijn,
hij zal verheven en geprezen worden, en zeer verheerlijkt.
Zoals velen zich voor hem hebben geschokt,
zo misvormd was hij, zo ontmenselijkt in zijn uiterlijk,
en zijn schoonheid was minder dan die van de mensenkinderen.
Zo zal hij vele volken versteld doen staan,
koningen zullen hun mond voor hem sluiten,
want zij zullen aanschouwen wat hun niet is verteld,
en begrijpen wat zij niet hebben gehoord.
Wie kon geloven wat wij hebben gehoord,
en over wie heeft de arm van de Heer zich geopenbaard?
Hij is geprezen als een eenzame scheut
en als een wortel uit dorre aarde;
hij had geen gedaante of schoonheid
waardoor wij naar hem zouden kijken,
noch een uiterlijk waardoor wij hem zouden begeren.
Veracht en verworpen door de mensen,
een man van smarten en door leed beproefd;
als iemand die zijn aangezicht voor ons verborg,
veracht en door ons niet geacht.
Toch waren het onze smarten die hij droeg,
en onze verdriet die hij op zich nam.
Wij daarentegen beschouwden hem als een gekwelde,
als iemand die door God geslagen en vernederd was.
Maar hij werd doorboord vanwege onze zonden,
gemarteld vanwege onze ongerechtigheden,
want de straf die ons vrede brengt, viel op hem,
en door zijn wonden is er genezing voor ons.
Wij zijn allen als een kudde verdwaald,
ieder ging zijn eigen weg,
de Heer heeft de ongerechtigheid van ons allen op hem gelegd.
Zij hebben hem mishandeld en hij heeft het aanvaard,
hij heeft zijn mond niet geopend.
Als een lam dat naar de slachtbank wordt geleid,
en als een schaap dat stil blijft voor zijn scheerder,
zo deed hij zijn mond niet open.
Door een gewelddadig oordeel werd hij weggenomen.
Wie herinnert zich nog zijn leven?
Want hij is weggerukt uit het land der levenden,
doodgeslagen vanwege de zonden van mijn volk.
Hij wordt begraven tussen de misdadigers,
en krijgt een rustplaats tussen de rijken,
hoewel hij geen onrecht heeft begaan,
en er geen bedrog in zijn mond was.
Het heeft de Heer behaagd hem met slagen te kwellen.
Hoewel hij zichzelf als offer aanbiedt,
zal hij nageslacht zien, zijn dagen verlengen,
en de wil van de Heer zal door zijn hand worden vervuld.
Door zijn lijden zal hij het licht zien en tevreden zijn.
Door zijn wijsheid zal mijn dienaar, als rechtvaardige,
velen rechtvaardig maken,
en hun overtredingen op zich nemen.
Daarom zal ik hem een deel geven onder de groten,
en hij zal de buit verdelen met de machtigen,
want hij heeft zijn ziel aan de dood overgeleverd
en werd gerekend tot de zondaars.
Want hij draagt de zonden van velen,
en is bemiddelaar voor de zondaars.
Antwoordpsalm Ps. 31(30), 2 en 6, 12-13, 15-16, 17 en 25
Strofen
Vader, in uw handen beveel ik mijn geest.
Bij U, Heer, zoek ik toevlucht,
stel mij nooit teleur.
Rechtvaardige God, verlos mij.
Heer, in uw handen beveel ik mijn geest,
U bent mijn redder, trouwe God.
Mijn vijanden bespotten mij,
mijn buren lachen mij uit.
Mijn vrienden schrikken als ze mij zien,
op straat gaan ze mij uit de weg.
Ze zijn mij vergeten alsof ik dood ben,
ik ben als een kapot voorwerp.
Toch blijf ik op U vertrouwen, Heer,
ik zeg altijd: U bent mijn God.
U hebt mijn lot in Uw handen,
bevrijd mij van mijn vervolgers.
Laat Uw aangezicht over Uw dienaar schijnen,
red mij door Uw barmhartigheid.
Wees moedig en vrees niet,
allen die op de Heer hopen.
TWEEDE LEZING Hebr . 4, 14-16, 5, 7-9
Hij heeft gehoorzaamheid geleerd en is voor allen die Hem gehoorzamen een bron van eeuwige redding geworden.
Uit de brief aan de Hebreeën
Broeders en zusters,
Nu wij een verheven hogepriester hebben,
iemand die de hemelen is doorgegaan,
Jezus, de Zoon van God,
moeten wij vast blijven houden aan onze belijdenis.
Want wij hebben een hogepriester,
die medelijden kan hebben met onze zwakheden.
Hijzelf is op vele manieren op de proef gesteld,
net als wij, behalve wat de zonde betreft.
Laten we dan met vertrouwen naderen
tot de troon van Gods genade,
om barmhartigheid en genade te verkrijgen,
en tijdige hulp.
In de dagen van zijn sterfelijk leven,
heeft Christus, onder geschreeuw en geween,
gebeden en smeekbeden tot God opgezonden,
die Hem van de dood kon redden.
Door zijn vroomheid werd hij verhoord:
Hoewel hij de Zoon van God was,
leerde hij gehoorzaamheid in de school van het lijden;
en toen hij het einde bereikte,
werd hij, voor allen die hem gehoorzamen,
een bron van eeuwige redding.
Vers voor het Evangelie Fil. 2, 8-9
Geprezen en verheerlijkt zijt Gij, Heer Jezus.
Christus is voor ons gehoorzaam geworden tot in de dood, tot in de dood aan het kruis.
Daarom heeft God Hem verheven en Hem de naam gegeven die boven alle namen staat.
Geprezen en verheerlijkt zijt Gij, Heer Jezus.
Evangelie Joh. 18, 1-19, 42
Het lijden van onze Heer Jezus Christus.
Het verslag van het lijden van onze Heer Jezus Christus volgens Johannes
In die tijd
ging Jezus met zijn leerlingen
naar de overkant van de beek Kidron.
Daar was een tuin, waar Hij met zijn leerlingen binnenging.
Maar ook Judas, die Hem zou verraden, kende die plaats,
want Jezus kwam daar vaak samen met zijn leerlingen.
Judas kwam daar dus aan,
met een groep soldaten
en met de dienaren van de hogepriesters en de Farizeeën,
voorzien van fakkels, lantaarns en wapens.
Jezus, die wist wat er allemaal met Hem zou gebeuren,
stapte naar voren en zei tegen hen:
“Wie zoeken jullie?”
Ze antwoordden:
“Jezus van Nazareth.”
Jezus zei tegen hen:
“Ik ben het.”
Ook Judas, zijn verrader, was bij hen.
Nauwelijks had Jezus tegen hen gezegd: “Ik ben het”,
of ze deinsden achteruit en vielen op de grond.
Hij vroeg hun opnieuw:
«Wie zoeken jullie?»
Ze zeiden tegen Hem:
«Jezus van Nazareth.»
Jezus antwoordde:
«Ik heb jullie gezegd dat ik het ben.
«Als jullie mij zoeken, laat deze mensen dan gaan.»
Wat Hij had gezegd moest in vervulling gaan:
«Van degenen die U mij gegeven hebt,
heb ik niemand verloren.»
Maar Simon Petrus had een zwaard bij zich.
Hij trok het en sloeg daarmee de dienaar van de hogepriester,
waarbij hij zijn rechteroor afsneed.
Die dienaar heette Malchus.
Maar Jezus zei tegen Petrus:
«Steek dat zwaard weer in de schede;
moet ik dan niet de beker drinken
die mijn Vader mij gegeven heeft?»
De troepen met de aanvoerder en de dienaren van de Joden
grepen Jezus toen, bonden hem vast
en brachten hem eerst voor Ananas.
Dit was namelijk de schoonvader van Kajafas,
die dat jaar hogepriester was,
dezelfde Kajafas die de Joden had aangeraden:
‘Het is beter dat één man sterft voor het volk.’
Simon Petrus en een andere leerling volgden Jezus.
Die leerling was bekend bij de hogepriester;
en zo ging hij samen met Jezus
het paleis van de hogepriester binnen,
terwijl Petrus buiten de deur bleef staan.
De andere leerling, die bekend was bij de hogepriester,
ging naar buiten,
sprak met de portierster en bracht Petrus naar binnen.
Het meisje dat bij de deur stond, vroeg aan Petrus:
«Ben jij niet ook een van de discipelen van die man?»
Hij antwoordde:
«Nee.»
Omdat het koud was, hadden de bedienden en de dienaren
een kolenvuur aangestoken en warmden zich daar bij.
Ook Petrus bleef bij hen staan en warmde zich op.
De hogepriester
ondervroeg Jezus over zijn discipelen en zijn leer.
Jezus antwoordde hem:
«Ik heb openlijk tot de wereld gesproken.
Ik heb altijd onderwezen
in de synagoge of in de tempel,
waar alle Joden samenkomen,
en er is niets dat ik in het geheim heb gezegd.
‘Waarom ondervraag je mij?
Vraag het aan de mensen
die hebben gehoord wat ik heb gepredikt.
Zij weten heel goed wat ik heb gezegd.’
Toen een van de dienaren die bij Hem stond dit hoorde,
sloeg hij Jezus in het gezicht en zei:
‘Zo antwoord je de hogepriester?’
Jezus antwoordde hem:
«Als ik iets verkeerds heb gezegd,
leg me dan uit wat er verkeerd aan was;
maar als het goed was,
waarom sla je me dan?»
Toen stuurde Ananas hem geboeid naar de hogepriester Kajafas.
Simon Petrus stond zich te warmen toen iemand hem vroeg:
«Ben jij niet ook een van zijn discipelen?»
Hij ontkende het en zei:
«Absoluut niet.»
Maar een van de dienaren van de hogepriester,
een familielid van de man
aan wie Petrus het oor had afgesneden, zei:
«Heb ik je niet bij Hem in de tuin gezien?»
Petrus ontkende het opnieuw,
en op datzelfde moment kraaide een haan.
Toen brachten ze Jezus
van het huis van Kajafas naar het pretorium.
Het was vroeg in de ochtend.
Zij gingen het pretorium niet binnen,
omdat ze het paasmaal moesten kunnen eten
en zich daarom niet mochten verontreinigen.
Daarom ging Pilatus naar buiten en vroeg hun:
«Wat voor beschuldiging brengt u tegen deze man in?»
Zij antwoordden hem:
«Als hij geen misdadiger was,
zouden wij hem niet aan u hebben overgeleverd.»
Toen zei Pilatus:
«Neemt hem dan zelf en veroordeelt hem volgens uw wet!»
De Joden antwoordden hem:
«Wij hebben geen bevoegdheid om iemand ter dood te brengen.»
Zo zou het woord van Jezus in vervulling gaan,
waarmee Hij had aangegeven op welke wijze Hij zou sterven.
Toen ging Pilatus het pretorium binnen,
riep Jezus bij zich en zei tegen Hem:
«Bent U de koning van de Joden?»
Jezus antwoordde hem:
«Zegt u dit uit uzelf,
of hebben anderen u over mij verteld?
Pilatus antwoordde:
«Ben ik soms een Jood?
«Je eigen volk en de hogepriesters
hebben je aan mij overgeleverd.
«Wat heb je gedaan?
Jezus antwoordde:
«Mijn koninkrijk is niet van deze wereld.
«Als mijn koninkrijk van deze wereld was,
zouden mijn dienaren hebben gevochten
om te voorkomen dat ik aan de Joden zou worden overgeleverd.
‘Maar mijn koninkrijk is niet van hier.’
Pilatus vroeg opnieuw:
‘Bent u dan koning?’
Jezus antwoordde:
‘Ja, ik ben koning.
‘Hiervoor ben ik geboren en hiervoor ben ik in de wereld gekomen,
om te getuigen van de waarheid.
‘Iedereen die uit de waarheid is, luistert naar mijn stem.’
Pilatus zei tegen hem:
«Wat is de waarheid?»
Na deze woorden ging hij weer naar buiten, naar de Joden, en zei tegen hen:
«Ik vind geen schuld in hem.
«Maar jullie hebben de gewoonte, onder elkaar,
dat ik jullie met Pasen iemand vrijlaat.
«Willen jullie dan dat ik de koning van de Joden vrijlaat?»
Toen riepen ze weer:
«Nee, niet die,
maar Barabbas!»
Barabbas was een rover.
Toen liet Pilatus Jezus geselen.
De soldaten vlechtten een kroon van doornen,
zetten die op zijn hoofd,
en legden een purperen mantel over hem heen.
Ze kwamen naar hem toe en zeiden:
«Wees gegroet, koning der Joden!»
En ze sloegen Hem in het gezicht.
Pilatus kwam weer naar buiten en zei tegen hen:
«Zie, ik breng Hem naar buiten, opdat jullie weten
dat ik geen schuld in Hem vind.»
Jezus kwam dus naar buiten,
nog steeds met de doornenkroon en de purperen mantel.
Pilatus zei tegen hen:
«Zie, de mens.»
Maar toen de hogepriesters en de wachters hem zagen,
riepen ze:
«Kruisig hem, kruisig hem!»
Pilatus zei tegen hen:
«Neemt hem zelf en kruisigt hem,
want ik vind geen schuld in Hem.»
De Joden antwoordden hem:
«Wij hebben een wet,
en volgens die wet moet hij sterven,
omdat hij zich heeft voorgedaan als Zoon van God.»
Toen Pilatus dit hoorde, schrok hij nog meer.
Hij ging weer het praetorium binnen en zei tegen Jezus:
«Waar kom je vandaan?»
Maar Jezus gaf hem geen antwoord.
Toen zei Pilatus:
«Spreek je niet tegen mij?
«Weet je niet dat ik de macht heb om je vrij te spreken,
maar ook de macht om je te kruisigen?»
Jezus antwoordde:
«Je zou geen macht over mij hebben
als die je niet van boven was gegeven.
«Daarom
is de zonde van degene die mij aan jou heeft overgeleverd groter.»
Vanaf dat moment wilde Pilatus hem vrijlaten.
Maar de Joden riepen:
«Als je die man vrijlaat, ben je geen vriend van de keizer.
Wie zich voordoet als koning,
verzet zich tegen de keizer.»
Toen Pilatus dit hoorde roepen,
liet hij Jezus naar buiten brengen
en ging hij op de rechterstoel zitten,
op de plaats die Litostrotos heet, in het Hebreeuws Gabbata.
Het was de dag van de voorbereiding van het Pascha,
rond het zesde uur.
Hij zei tegen de Joden:
«Hier is jullie koning.»
Maar zij riepen:
«Weg met hem, weg met hem! Kruisig hem!»
Pilatus vroeg:
«Zal ik jullie koning kruisigen?»
De hogepriesters antwoordden:
«Wij hebben geen andere koning dan de keizer!»
Toen leverde hij hem over om gekruisigd te worden,
en zij namen hem mee.
Zelf zijn kruis dragend,
verliet Jezus de stad naar de plaats die ‘Schedelplaats’ heet,
in het Hebreeuws Golgotha.
Daar kruisigden ze hem,
en met hem nog twee anderen,
één aan elke kant en Jezus in het midden.
Pilatus had ook een bord laten maken,
en liet dat op het kruis bevestigen.
Er stond op: ‘Jezus, de Nazarener,
de koning van de Joden’.
Veel Joden lazen dit bord,
want de plaats waar Jezus gekruisigd werd,
lag vlak bij de stad.
Het was geschreven in het Hebreeuws, Latijn en Grieks.
De hogepriesters van de Joden zeiden toen tegen Pilatus:
‘Je had niet moeten schrijven: “de koning van de Joden”, maar:
“Hij heeft gezegd: Ik ben de koning van de Joden”.’
Pilatus antwoordde:
‘Wat ik geschreven heb, heb ik geschreven.’
Toen de soldaten Jezus gekruisigd hadden,
namen ze zijn kleren en verdeelden die in vier delen,
één voor elke soldaat.
Ook namen ze het onderkleed,
dat echter uit één stuk was, van boven naar beneden geweven.
Daarom zeiden ze tegen elkaar:
«Laten we het niet scheuren,
maar laten we erom loten wie het krijgt.»
Zo ging de Schrift in vervulling:
«Ze hebben mijn kleren onder elkaar verdeeld
en over mijn onderkleed geloot.»
Terwijl de soldaten dit deden,
stonden bij het kruis van Jezus zijn moeder, de zuster van zijn moeder,
Maria, de vrouw van Klopas, en Maria Magdalena.
Toen Jezus zijn moeder zag,
en naast haar de leerling van wie hij hield,
zei hij tegen zijn moeder:
«Vrouw, zie, dit is uw zoon».
Vervolgens zei hij tegen de leerling:
«Zie, uw moeder.»
En vanaf dat moment nam de leerling haar in zijn huis op.
Daarna, wetende dat alles nu volbracht was,
zei Jezus, opdat de Schrift vervuld zou worden: «
Ik heb dorst.»
Daar stond een kruik vol azijn.
Ze doopten een spons daarin,
staken die op een hysopstengel en brachten die naar zijn mond.
Toen Jezus de azijn had genomen, zei hij:
«Het is volbracht.»
Toen boog hij zijn hoofd en gaf de geest.
(Hier knielen allen even neer.)
Omdat het de voorbereidingsdag was,
en de Joden niet wilden
dat de lichamen tijdens de sabbat aan het kruis zouden blijven hangen,
—het was bovendien een grote sabbat—
vroegen zij Pilatus om toestemming
om de benen van de gekruisigden te breken en hen weg te halen.
Daarom kwamen de soldaten,
en braken de benen van de twee die met Hem gekruisigd waren,
.
Maar toen ze bij Jezus kwamen en zagen dat Hij al dood was,
braken ze Zijn benen niet,
maar een van de soldaten stak met een speer in Zijn zij;
en er vloeide onmiddellijk bloed en water uit.
Degene die dit zag, getuigt hiervan;
zijn getuigenis is waar
en hij weet dat hij de waarheid spreekt,
opdat ook jullie zouden geloven.
Dit gebeurde opdat de Schrift vervuld zou worden:
«Geen enkel been van Hem zal gebroken worden»,
terwijl een andere Schriftplaats zegt:
«Zij zullen kijken naar Hem die doorstoken is».
Jozef van Arimathea,
die een leerling van Jezus was,
maar in het geheim uit vrees voor de Joden,
vroeg toen aan Pilatus
om toestemming om het lichaam van Jezus mee te nemen.
Toen Pilatus hem dat toestond,
ging hij heen en nam het lichaam mee.
Ook kwam Nicodemus, die Hem eerder ’s nachts had bezocht,
en hij bracht een mengsel van mirre en aloë mee,
ongeveer honderd pond.
Ze namen het lichaam van Jezus
en wikkelden het in doeken met de aromatische kruiden,
zoals gebruikelijk is bij Joodse begrafenissen.
Op de plaats waar hij gekruisigd was, lag een tuin,
en in die tuin was een nieuw graf,
waarin nog niemand was bijgezet.
Omdat het de voorbereidingsdag van de Joden was
en het graf dichtbij was,
legden ze hem daar neer.
Laudato Si
Encycliek van
PAUS FRANCISCUS
Over de zorg voor ons gemeenschappelijk huis
Het mysterie van het universum
76. In de joods-christelijke traditie betekent spreken over de ‘schepping’ meer
dan spreken over de natuur, want het heeft te maken met Gods plan van liefde,
waarin elk schepsel waarde en betekenis heeft. De natuur
wordt vaak gezien als een systeem dat geanalyseerd, begrepen en beheerd kan worden, maar de schepping kan alleen begrepen worden als een geschenk dat voortkomt uit de open hand van de Vader van allen, als een realiteit die verlicht wordt door de liefde die ons bijeenroept tot een universele gemeenschap.
Wordt vervolgd
Elke dag om 7 uur
De bijbeltekst in deze uitgave is ontleend aan De Nieuwe Bijbelvertaling,
©Nederlandse Bijbelgenootschap 2004/2007.
Overwegingen ontleend aan Liturgische suggesties voor weekdagen en zondagen
Laudato Si. Officiële nederlandse vertaling
_______________________________________________________________________
